Vuovdedoalu birasčuovvun

Čuovvumiid ollašuhttin

Birasčuovvumat dahkkojuvvojit jahkásaččat válljejuvvon bargošlájaide. Birasčuovvumiid ollašuhttin dahkkojuvvo juogo Vuovdedoalu siskkáldas bargun, dahje barggu oastit olggobealat dahkkis. Vuovdedoalu stivrenjoavku mearrida jahkásaččat, maid bargošlájaid dat háliida čuvvojuvvot. Muorarádjama birasčuovvumiid oasis loahpahančuohppama čuovvumat ollašuhttojuvvojit jahkásaččat, go fas earáid bargošlájaid čuovvumat molsašuddet jahkásaččat.

Čuovvumiid vuođul sihkkarastit Vuovdedoallu Os iežas rávvagiid ja PEFC-vuovdesertifikáhta (PEFC FI 1002:2024) gáibádusaid ollašuvvama meahcis.

Birasčuovvumat 2025  

Siskkáldasat ollašuhttojuvvon barggut:

• Loahpahančuohppama (ođasmahttinčuohppamat) birasčuovvumat
• Energiijamuorarádjama (čuohppanbázahusat) birasčuovvumat
• Geaidnoráhkadeami birasčuovvumat
• Eanahábmema birasčuovvumat

Bargu diŋgojuvvon gilvalahttima bokte:

• Jekkiid ovddežiiddikšuma birasčuovvumat, rávvagat Tapio Palvelut Oy:s ja ollašuhttin Sweco Finland Oy 
• Tapio Palvelut Oy ollašuhtii vuosttasnjárbudančielggadeami jo goalmmát háve.

Birasčuovvumiid bohtosat (lihkostuvvamat ja ovddidančuozáhagat)

Jagi 2025 čuovvumiid bohtosat čájehit, ahte birasdikšuma kvalitehta lea ollislašvuohtan seilon earenoamáš dásis. Doaibmama dássi deavdá bures láhkaásaheami, vuovdesertifiserema ja Meahciráđđehusa birasofelačča gáibádusaid.

Ođasmahttinčuohppamiid birasčuovvumiid vuođul Vuovdedoalu doaibmabijuin ealli seastinmuorat báhce doarvái olu (gaskamearalaččat 18 st./há), goanstastohkit dahkkojuvvojit rávvagiid mielde ja doarvái olu (gaskamearalaččat 4,3 st./há) ja fuođđorođut váldojuvvojit vuhtii doaimmain.

Energiijamuorarádjama birasčuovvumiid vuođul čuohppanbázahusat báhcet doarvái olu ja eanaš oassái dássidit vuovdedoalu doaibmabijuin (gaskamearalaččat 94 % doaibmabidjoviidodagain devdet gáibádusaid), eandalii plánema oasis čuozáhaga válljemis lea stuorra mearkkašupmi lihkostuvvamii. Rádjama rávvagat (čuohppanbázahusat) leat buori ja daid čuovvumiin olahit ásahuvvon mihttomeriid.

Geaidnoráhkadeapmi lea earenoamáš buorre dahje buorre dásis. Doaibmabijut leat čuozihuvvon čáziidsuodjaleami perspektiivvas rivttes sajiide. Geainnuid ollislašárvosáni vuolidedje čuozáhahkii báhcán boares rumbbubohccit dahje eará áššit main rávvagat leat báhcán čuovokeahttá omd. Luonddučuozáhagaid oasis. Ovddideami gáibideaddji áššit laktásit eandalii čuozáhagaid dovdámii ja merkemii jo plánenmuttus.

Eanahábmemiid birasčuovvunbohtosat čujuhit, ahte metoda válljen lea almmolaččat čuvvon rávvagiid. Fuomášahttimat bohte eanagierraga hábmemis menddo lahka seastinmuoraid ja fuođđorođuid.

Bohtosiid čoahkkáigeassu (sisttisdoallá buot bargošlájaid)

Jagi 2025 birasčuovvumiid váldosis deaddočuoggán lei čáziidsuodjaleapmi. Buot bargošlájain bohte ovdan ovddidan- ja aiddostahttindárbbut, eandalii das mo luonddučuozáhagat ja čázádagat váldojuvvojit vuhtii sihke plánemis ja rávvagiin. Vuovdedoalu doaibmama dáfus livččii dehálaš, juos dát áššit livčče váldojuvvon vuhtii nu bures go vejolaš jo doaibmabiju plánenmuttus. Bohtosiid vuođul ovddabealde máinnašuvvon čuozáhagaid dovdámis bohte ovdan skuvlendárbbut boahttevuhtii.

Meahciráđđehus Vuovdedoallu Os ja Sweco Oy dahke jagi 2025 Suoma vuosttas jekkiid ovddežiiddikšuma kvaliteahtačuovvunpilohta. Čuovvun vuođđuduvai Tapio Oy:s diŋgojuvvon ja ovttasbarggus dahkkojuvvon Jeakki ovddežiiddikšuma árvvoštallan- ja raporterenrávvagii.

Bohtosiin gávnnahuvvui, ahte ovddežiiddikšunbarggut Vuovdedoallu Os čuozáhagain devdet stuorimus oassái buori kvalitehta kritearaid, muhto ovdamearkka dihtii ovddežiiddikšunráhkadusaid ollašuhttin gáibidivččii dárkilut rávvagiid. Váilevašvuođat vuhttojit eandalii gierabáŋkkaid ollašuhttimis ja boahttevuođas mii sihkkarastit vel buorebut, ahte rávvagat olahit barggu dahkkiid ja ovddežiiddikšunráhkadusaidguoskkahahtti rávvagat leat doarvái čielgasat.

Vuosttasnjárbudančielggadeapmi ollašuhttui goalmmát háve, ja bohtosiid vuođul čuozáhaga válljemii galggašii dás duohko giddet fuomášumi. Bohtosiid vuođul njárbudeamit dahkkojuvvojit menddo garrasit rávvagiid ektui. Atnit dás boahtán bohtosiid boahttevuođas ávkin doaibmama ovddideamis.

Buot čuovvumiid vuođul jagi 2026 deaddočuokkesguovllut

• Suodjeavádagaid dovddasteapmi ja merkenvugiid aiddostahttin (omd. čázádaga suodjeavádagat)
• Rádjandoaibmabijuid beaivádeapmi Vuovdeávkkástallanalmmuhusain rievdi rávvagiid vuođul (ráddjemat, čázádagaid rasttildeamit)
• Ođasmuvvan ráddjehuskárttat sihkkarastet eandalii doaibmabijuid rádjáguovlluid
• Skuvlejumit sierra bargošlájaide (omd. eanahábmen)

Metsätalouden ympäristöseurannat 2025 -raportti (suomagillii)

Oktavuođadieđut