Vuovdedoalu birasčuovvun

HUOM 22.4.2026. Sivu päivityksen alla. Pahoittelemme keskeneräisyyttä.

Meahciráđđehusa Vuovdedoallu OS:a barggu lihkostuvvan vuođđuduvvá buori ja vásttolaš doaibmamii birasáššiin. Birasčuovvumat veahkehit sihkkarastit, ahte doaibmabidjoplánen ja barggu ollašuhttin devdet daidda ásahuvvon gáibádusaid ja daid stivrejit birasofelaš, sertifikáhtat ja láhkaásaheapmi. Jos dárbu lea, ollesáigásaš buorideami perspektiivvas skuvlema lasihuvvo ja rávvagat dahje doaibmanvuogit rievdaduvvojit. Loahpahančuohppamiid birasčuovvumat leat dahkkojuvvon boatkanmeahttumit jagi 1994 rájes ja 1995 mielde bohte čáziidsuodjaleami čuovvumat (Birasofelaš almmustahttui vuosttamuš háve jagis 1993).

Suon ennallistamista talvella ja kaivinkoneita täyttämässä ojia.
Govva: Mikko Mänty/Meahciráđđehus.

Čuovvumiid ollašuhttin

Birasčuovvumat dahkkojuvvojit jahkásaččat válljejuvvon bargošlájaide. Birasčuovvumiid ollašuhttin dahkkojuvvo juogo Vuovdedoalu siskkáldas bargun, dahje barggu oastit olggobealat dahkkis. Vuovdedoalu stivrenjoavku mearrida jahkásaččat, maid bargošlájaid dat háliida čuvvojuvvot. Muorarádjama birasčuovvumiid oasis loahpahančuohppama čuovvumat ollašuhttojuvvojit jahkásaččat, go fas earáid bargošlájaid čuovvumat molsašuddet jahkásaččat.

Čuovvumiid vuođul sihkkarastit Metsätalous Oy iežas rávvagiid ja PEFC-meahccesertifikáhta (PEFC FI 1002:2024) gáibádusaid ollašuvvama meahcis.

Birasčuovvumat 2025  

Siskkáldasat ollašuhttojuvvon barggut:

  • Loahpahančuohppama (ođasmahttinčuohppamat) birasčuovvumat
  • Energiijamuorarádjama (“hakkuutähteet) birasčuovvumat
  • Geaidnoráhkadeami birasčuovvumat
  • Eanahábmema birasčuovvumat

Bargu diŋgojuvvon gilvalahttima bokte:

  • Jekkiid ovddežiiddikšuma birasčuovvumat, rávvagat Tapio Palvelut Oy:s ja ollašuhttin Sweco Finland Oy 
  • Tapio Palvelut Oy ollašuhtii vuosttasnjárbudančielggadeami jo goalmmát háve.

Birasčuovvumiid bohtosat (lihkostuvvamat ja ovddidančuozáhagat)

Jagi 2025 čuovvumiid bohtosat čujuhit, ahte birasdikšuma kvalitehta lea ollislašvuohtan seilon earenoamáš dásis. Doaibmama dássi deavdá bures láhkaásaheami, meahccesertifiserema ja Meahciráđđehusa birasofelačča gáibádusaid.

Ođasmahttinčuohppamiid birasčuovvumiid vuođul Vuovdedoalu doaibmabijuin ealli seastinmuorat báhce doarvái olu (gaskamearalaččat 18 st/há), goanstastohkit dahkkojuvvojit rávvagiid mielde ja doarvái olu (gaskamearalaččat 4,3 st/há) ja fuođđorođut váldojuvvojit vuhtii doaimmain.

Energiijamuorarádjama birasčuovvumiid vuođul “hakkuutähdettä báhcá doarvái olu ja eanaš oassái dássidit vuovdedoalu doaibmabijuin (gaskamearalaččat 94 % “toimenpidealoista devdet gáibádusaid), eandalii plánema oasis čuozáhaga válljemis lea stuorra mearkkašupmi lihkostuvvamii. Rádjama rávvagat (“hakkuutähteet) leat buori ja daid čuovvumiin olahit ásahuvvon mihttomeriid.

Geaidnoráhkadeapmi lea earenoamáš buorre dahje buorre dásis. Doaibmabijut leat čuozihuvvon čáziidsuodjaleami perspektiivvas rivttes sajiide. Geainnuid ollislašárvosáni vuolidedje čuozáhahkii báhcán boares “rumpuputket dahje eará áššit main rávvagat leat báhcán čuvotkeahttá omd. Luonddučuozáhagaid oasis. Ovddideami gáibideaddji áššit laktásit eandalii čuozáhagaid dovddasteapmái ja merkemii jo plánenmuttus.

Eanahábmemiid birasčuovvunbohtosat čujuhit, ahte metoda válljen lea almmolaččat čuvvon rávvagiid. Fuomášahttimat bohte eanagierraga hábmemis menddo lahka seastinmuoraid ja fuođđorođuid.

Kunnostettua purouomaa.
Govva: Laura Kammonen/Meahciráđđehus.

Bohtosiid čoahkkáigeassu (sisttisdoallá buot bargošlájaid)

Jagi 2025 birasčuovvumiid “otannassa deaddočuoggán lei čáziidsuodjaleapmi. Buot bargošlájain bohte ovdan ovddidan- ja aiddostahttindárbbut, eandalii das mo luonddučuozáhagat ja čázádagat váldojuvvojit vuhtii sihke plánemis ja rávvagiin. Vuovdedoalu doaibmama dáfus livččii dehálaš, juos dát áššit livčče váldojuvvon vuhtii nu bures go vejolaš jo doaibmabiju plánenmuttus. Bohtosiid vuođul ovddabealde máinnašuvvon čuozáhagaid dovddasteamis bohte ovdan skuvlendárbbut boahttevuhtii.

Meahciráđđehus Vuovdedoallu Oy ja Sweco Oy dahke jagis 2025 Suoma vuosttas jekkiid ovddežiiddikšuma “laadunseurantapilotin. Čuovvun vuođđuduvai Tapio Oy:s diŋgojuvvon ja ovttasbarggus dahkkojuvvon Jeakki ovddežiiddikšuma árvvoštallan- ja raporterenrávvagii.

Bohtosiin gávnnahuvvui, ahte ovddežiiddikšunbarggut Vuovdedoallu Oy čuozáhagain devdet stuorimus oassái buorre kvalitehta kritearaid, muhto ovdamearkka dihtii “ennallistamisrakenteiden ollašuhttin gáibidivččii dárkilut rávvagiid. Váilevašvuođat vuhttojit eandalii “pintavallien toteutuksessa ja boahttevuođas mii sihkkarastit vel buorebut, ahte rávvagat olahit barggu dahkkiid ja “ennallistamisrakenteita guoskkahahtti rávvagat leat doarvái čielgasat.

Vuosttasnjárbudančielggadeapmi ollašuhttui goalmmát háve, ja bohtosiid vuođul čuozáhaga válljemii galggašii dás duohko giddet fuomášumi. Bohtosiid vuođul njárbudeamit dahkkojuvvojit menddo garrasit rávvagiid ektui. Atnit dás boahtán bohtosiid boahttevuođas ávkin doaibmama ovddideamis.

Buot čuovvumiid vuođul jagi 2026 deaddočuokkesguovllut

  • Suodjeavádagaid dovddasteapmi ja merkenvugiid aiddostahttin (omd. čázádaga suodjeavádagat)
  • “Korjuutoimenpiteiden päivitys Metsänkäyttöilmoitukselle muuttuvan ohjeistuksen mukaan (rajaukset, vesistön ylitykset)
  • Ođasmuvvan ráddjehuskárttat sihkkarastet eandalii doaibmabijuid rádjáguovlluid
  • Skuvlejumit sierra bargošlájaide (omd. eanahábmen)

Metsätalouden ympäristöseurannat 2025 -raportti (suomagillii)

Oktavuođadieđut

Antti Nurmi

Kvalitehtahoavda
Metsähallitus
Meahciráđđehusa Vuovdedoallu Os
Ounasjoentie 6
96200 Rovaniemi